Podstawy bezpiecznej jazdy
Pobierz PDF:
Podstawy-bezpiecznej-jazdy.pdf
REAKCJA KIEROWCY, SAMOPOCZUCIE, ZALECANE DZIAŁANIA
INNE WSKAZÓWKI DOTYCZĄCE BEZPIECZNEJ JAZDY
PRZYGOTOWANIE DO JAZDY
Przed rozpoczęciem jazdy dokładnie sprawdź stan techniczny pojazdu. Należy upewnić się, że układ hamulcowy, mechanizm kierowniczy, systemy oświetlenia i sygnalizacji, wycieraczki, prędkościomierz, pasy bezpieczeństwa, opony są sprawne, a także czy jest zestaw narzędzi kierowcy, koło zapasowe itp.
W każdym pojeździe silnikowym musi znajdować się apteczka, gaśnica, znak awaryjnego postoju.
Stan fizyczny i psychiczny kierowcy musi być odpowiedni do prowadzenia pojazdu.
Siedząc za kierownicą, ręce powinny być lekko zgięte (100-120°) w łokciach, nogi zgięte w kolanach pod kątem 100-140°, kolana powinny znajdować się w odległości 3-5 cm od dolnej krawędzi kierownicy i być lekko przesunięte do przodu. Kolana nie powinny przeszkadzać w operowaniu pedałami. Siedząc, plecy powinny opierać się o oparcie. Musisz dobrze widzieć drogę przed sobą. Nie reguluj położenia kierownicy i siedzenia podczas jazdy – jest to niebezpieczne.
Duży wpływ na zmęczenie kierowcy, szybkość i precyzję ruchów kierownicą, widoczność drogi ma komfort i położenie siedzenia. Przed rozpoczęciem jazdy prawidłowo wyreguluj siedzenie. Ustaw jego położenie wzdłużne, wyreguluj oparcie, wysokość siedzenia, tak aby oczy znajdowały się na odpowiedniej wysokości nad kierownicą, sprawdź wysokość zagłówka.
STABILNOŚĆ SAMOCHODU
1. Stabilność samochodu jest tym większa, im niżej znajduje się jego środek ciężkości.
2. Samochód niezaładowany ładunkiem nie przewraca się tak szybko.
3. Całkowicie napełniona cysterna jest stabilniejsza niż napełniona do połowy.
4. Na pochyłości należy jechać powoli, nie wykonując gwałtownych ruchów kierownicą i hamulcami.
5. Siła bezwładności działa na samochód podczas nagłego ruszania, nagłego hamowania, jazdy na zakręcie.
6. Siła odśrodkowa jest większa, im większa prędkość jazdy i mniejszy promień zakrętu drogi.
7. Przyczyną bocznego poślizgu samochodu na śliskiej drodze może być zarówno nagłe hamowanie, jak i nagłe zwiększenie prędkości.
8. Jeżeli siła napędowa kół samochodu jest większa niż siła przyczepności kół do nawierzchni drogi, koła napędowe będą się ślizgać.
9. Podczas jazdy po śliskiej nawierzchni niebezpieczne jest nagłe zwiększanie obrotów silnika (naciśnięcie pedału przyspieszenia), ponieważ samochód może wpaść w poślizg boczny.
10. Jeśli bieżnik opon jest zużyty, siła przyczepności kół do nawierzchni drogi maleje.
11. Podczas nagłego hamowania samochodu tylne koła blokują się (ślizgają) szybciej niż przednie.
12. Jeśli podczas jazdy samochodem z napędem na tylne koła tylna oś zaczęła ślizgać się na zakręcie, należy lekko zwolnić pedał przyspieszenia i skręcić kierownicę w stronę poślizgu.
13. Jeśli podczas jazdy samochodem z napędem na przednie koła tylna oś zaczęła ślizgać się na zakręcie, należy nieco mocniej nacisnąć pedał przyspieszenia i korygować kierunek jazdy samochodu kierownicą.
14. Jeśli hamujący samochód zaczął ślizgać się na bok, należy przestać hamować.
15. Na zakręcie samochód jest bardziej stabilny, jeśli jedzie się na włączonym biegu i z niewciśniętym sprzęgłem.
16. Jeśli prawe koła prowadzonego przez Państwa samochodu wjechały na nieutwardzone pobocze, zaleca się, aby bez hamowania samochodu skierować go na jezdnię.
17. Silny boczny wiatr jest niebezpieczny na śliskiej drodze podczas wyjeżdżania z zamkniętego odcinka drogi na otwarty.
18. Po przejechaniu przez zbiornik wodny, gdy hamulce samochodu zostały zalane, zaleca się kierowcy, aby podczas jazdy z niewielką prędkością kilkakrotnie nacisnął pedał hamulca, aby wysuszyć klocki hamulcowe.
19. Wielkość aquaplaningu (klina wodnego między bieżnikiem opony a nawierzchnią drogi) zależy od prędkości jazdy, stanu bieżnika opon, intensywności deszczu i nawierzchni drogi.
20. Jeśli jadąc prosto, niespodziewanie wjechali Państwo na niewielki oblodzony odcinek drogi, zaleca się nie zmieniać prędkości ani kierunku jazdy, a jedynie lekko zwolnić pedał przyspieszenia.
21. Podczas jazdy przez głęboki śnieg, po rozmokłej drodze gruntowej, należy z wyprzedzeniem wybrać niższy bieg, nie wykonywać gwałtownych skrętów, nie zmieniać biegów i starać się nie zatrzymywać.
22. Podczas przewożenia cięższych ładunków na dachu samochodu osobowego (bagażnik dachowy), gwałtowne skręty kierownicą i hamowanie są niebezpieczne.
23. Jedną z najbardziej śliskich nawierzchni jest nawierzchnia z kostki brukowej.
24. Zbyt niskie ciśnienie powietrza w oponach zwiększa zużycie paliwa i zmniejsza stabilność samochodu.
25. Tuż po rozpoczęciu deszczu nawierzchnia drogi jest wyjątkowo śliska.
JAZDA NA ZAKRĘCIE
26. Zmniejszenie prędkości na zakręcie spowoduje zmniejszenie siły odśrodkowej.
27. Na zakręcie przyczepa zestawu przesuwa się w stronę środka zakrętu (im dłuższy zestaw, tym bardziej).
28. Na zakręcie kierowca musi uważać, aby tylne koła jadącego samochodu (przyczepy), poruszające się po łuku o mniejszym promieniu niż koła przednie, nie najechały na przeszkodę oraz aby pojazd nie wjechał na pas ruchu przeciwnego.
29. Jeśli zakręt okazał się ostrzejszy, niż się spodziewano, należy zmniejszyć prędkość.
HAMOWANIE
30. Droga zatrzymania – to droga, którą samochód pokonuje od momentu, gdy kierowca zauważył przeszkodę, do całkowitego zatrzymania.
31. Droga hamowania – to droga, którą samochód pokonuje od momentu, gdy kierowca naciśnie pedał hamulca, do całkowitego zatrzymania.
32. Czas reakcji – to droga, którą samochód pokonuje od momentu, gdy kierowca zauważył przeszkodę, do momentu, gdy zaczął hamować.
33. Droga hamowania jest wprost proporcjonalna do kwadratu wzrostu prędkości: tzn. trzykrotne zwiększenie prędkości spowoduje dziewięciokrotne zwiększenie drogi hamowania.
34. Budowa mechanizmu kierowniczego nie ma wpływu na drogę hamowania. Droga hamowania zależy głównie od prędkości jazdy, budowy układu hamulcowego, liczby hamujących kół i siły nacisku na pedał hamulca.
35. Dystans – to odległość między samochodami jadącymi jeden za drugim. Bezpieczna odległość między samochodami jadącymi jeden za drugim – około połowa wskazania prędkościomierza.
36. Jadąc za samochodem o dużych gabarytach, należy utrzymywać jak największą odległość, aby widzieć dłuższy odcinek drogi przed sobą.
37. Podczas nagłego hamowania należy nacisnąć pedał hamulca, nie wciskając pedału sprzęgła.
38. Jeżeli podczas hamowania hamowane koła zostają zablokowane i ślizgają się po nawierzchni jezdni, droga hamowania wydłuża się.
39. Podczas jazdy po śliskiej drodze droga hamowania samochodu zmniejszy się, jeśli hamowanie będzie odbywać się w sposób przerywany, bez wyłączania sprzęgła i biegu (gdy nie ma ABS).
40. Podczas jazdy po śliskiej drodze hamowanie silnikiem i nieblokowanie kół poprawia stabilność samochodu.
41. Podczas nagłego hamowania pasażerowie i niezabezpieczony ładunek poruszają się do przodu.
42. Jeśli w intensywnym ruchu nagle zahamujesz pojazd, jadący za Tobą mogą w Ciebie uderzyć.
43. W przypadku nagłej awarii hamulców roboczych należy włączyć niższy bieg i hamować hamulcem postojowym (ręcznym). Jeśli to możliwe – skorzystać z jakiejś przeszkody.
44. Jeśli na stromym zjeździe samochód będzie długo hamowany, hamulce mogą się przegrzać i zepsuć. Na zjeździe należy hamować, mając włączony bieg.
45. Niebezpieczne jest nagłe hamowanie samochodu, którego opony lewych i prawych kół są nierównomiernie zużyte, ponieważ może on zjechać z drogi.
46. Hamując samochodem silnikiem, im bardziej stromy zjazd, tym niższy bieg włączamy.
47. Zawsze włączaj hamulec postojowy, pozostawiając pojazd zaparkowany.
REAKCJA KIEROWCY, SAMOPOCZUCIE, ZALECANE DZIAŁANIA
47. Czas reakcji kierowcy to okres od chwili zauważenia przez kierowcę przeszkody do podjęcia konkretnych działań.
48. Czas reakcji nietrzeźwego kierowcy wydłuża się.
49. U zmęczonego i chorego kierowcy uwaga słabnie, czas reakcji wydłuża się.
50. Wraz ze wzrostem prędkości poruszającego się samochodu, kąt widzenia kierowcy zmniejsza się.
51. Emocjonalne wzburzenie kierowcy ma negatywny wpływ na bezpieczeństwo ruchu. bezpieczeństwo.
52. Jeśli kierowca jest zmęczony i chce mu się spać, powinien się zatrzymać i odpocząć.
53. Samochody jadące z naprzeciwka, pomalowane na ciemne kolory (szary, ciemnoniebieski), stwarzają iluzję, że poruszają się wolniej, niż w rzeczywistości.
54. Nadjeżdżający z naprzeciwka pojazd o dużych gabarytach stwarza iluzję, że porusza się szybciej, niż w rzeczywistości.
55. Zaleca się naciskanie pedałów sprzęgła i hamulca środkową częścią stopy.
56. Zbliżając się do skrzyżowania dróg równorzędnych, zaleca się rozejrzeć od lewej do prawej.
57. W miejscowościach, przejeżdżając obok przystanku transportu publicznego, należy zachować ostrożność, ponieważ piesi mogą wybiec przed stojący autobus lub trolejbus, a pojazd transportu publicznego ma pierwszeństwo wyjeżdżając z miejsca postoju, przystanku.
58. Po wyprzedzeniu pojazdu zaleca się powrót na prawy pas ruchu, gdy kierowca w lusterku wstecznym zobaczy wyprzedzony samochód.
59. Zatrzymując się na podjeździe i czekając na zezwalający sygnał świetlny lub sygnał osoby kierującej ruchem, zaleca się utrzymywać samochód w miejscu za pomocą hamulca postojowego.
60. Rozpoczynając jazdę pod górę, hamulec postojowy należy zwalniać synchronicznie, gdy samochód rusza z miejsca (zwalniając sprzęgło i naciskając pedał gazu).
61. Pozostawienie samochodu z silnikiem diesla na zjeździe z włączonym biegiem jest niebezpieczne, ponieważ silnik może samoczynnie się uruchomić.
62. Jeśli oślepiają Cię promienie słoneczne, zmniejsz prędkość, jedź dalej tylko wtedy, gdy upewnisz się, że będzie to bezpieczne.
63. Podczas jazdy we mgle – odległość do nadjeżdżającego z naprzeciwka pojazdu wydaje się złudna – wydaje się większa niż w rzeczywistości.
64. Częste przyspieszanie i hamowanie pojazdu zwiększa zużycie paliwa.
65. Płynne przyspieszanie i płynne hamowanie zapewniają najniższe zużycie paliwa.
66. Na ekonomiczność jazdy wpływa opływowość samochodu, włączony bieg (prędkość jazdy), warunki drogowe, stan układu zapłonowego i zasilania, styl jazdy.
67. Zawracając, kierowca powinien starać się jak najmniej jechać tyłem.
68. Przy ujemnych temperaturach, umyty samochód, przed zaparkowaniem na otwartym parkingu, należy wysuszyć klocki hamulcowe (jadąc z niewielką prędkością, często naciskając pedał hamulca).
JAZDA W CIEMNOŚCI
69. W nocy, zbliżając się do szczytu wzniesienia, zawsze zaleca się przełączenie świateł drogowych na mijania.
70. W ciemności, poza terenem zabudowanym, jazda samochodem osobowym z prędkością 90 km/h jest niebezpieczna, ponieważ droga hamowania jest dłuższa niż długość oświetlonego odcinka drogi.
71. W nocy, podczas silnych opadów śniegu, deszczu, zamieci, mgły, droga będzie lepiej widoczna po włączeniu świateł przeciwmgielnych razem ze światłami mijania.
72. Zbyt duże obciążenie tylnej osi samochodu osobowego spowoduje złe prowadzenie, a włączone światła mijania mogą oślepiać kierowców jadących z naprzeciwka.
Martwe pole – to niewidoczna część drogi w lusterkach wstecznych i bocznych. Kiedy chcesz skręcić, włączyć się do ruchu, zatrzymać się, zmienić pas ruchu, musisz spojrzeć przez ramię. Podczas jazdy zawsze bądź świadomy tego, co dzieje się wokół ciebie. Wypracuj nawyk spoglądania w lusterka.
WYPRZEDZANIE
Przed rozpoczęciem wyprzedzania należy upewnić się, że:
- żaden z kierowców jadących z tyłu, któremu można by przeszkodzić, nie rozpoczął wyprzedzania;
- kierowca pojazdu jadącego z przodu tym samym pasem ruchu nie włączył lewego kierunkowskazu;
- odcinek pasa ruchu niezbędny do wyprzedzania jest wolny i nie będzie przeszkadzał pojazdom jadącym z naprzeciwka – po zakończeniu wyprzedzania będzie mógł wrócić na swój pas ruchu, nie utrudniając ruchu wyprzedzanemu pojazdowi.
Wybrany do wyprzedzania odcinek drogi musi być dobrze widoczny. Zbyt bliskie podjechanie do wyprzedzanego samochodu ograniczy widoczność tego odcinka. Ponadto kierowca wyprzedzanego samochodu może nie widzieć Twojego samochodu w lusterkach wstecznych.
Przepisy ruchu drogowego zabraniają przekraczania dozwolonej prędkości, tzn. prędkości nie można przekraczać również podczas wyprzedzania pojazdów.
Po zakończeniu wyprzedzania nie wolno nagle wracać na swój pas ruchu. Wróć dopiero, gdy zobaczysz wyprzedzony samochód w lusterku wstecznym.
JAZDA PRZEZ SKRZYŻOWANIA
Na skrzyżowaniach, zwłaszcza w terenie zabudowanym, kierowca musi jednocześnie obserwować wiele obiektów i szybko oceniać sytuację. Znaki drogowe, sygnalizacja świetlna, oznakowanie poziome, pojazdy, piesi, różne przeszkody wpływają na kierowcę i dlatego wydłuża się czas reakcji i podejmowania decyzji przez kierowcę.
Na niektórych skrzyżowaniach widoczność jest ograniczona, dlatego mogą niespodziewanie pojawić się nowe pojazdy. Czasami ze względu na ograniczoną powierzchnię skrzyżowania trudno jest skręcić lub minąć się pojazdom o dużych gabarytach.
Najniebezpieczniejsze są skrzyżowania niekierowane, zwłaszcza dróg nierównorzędnych. Tutaj często mylą się kierowcy, którzy muszą ustąpić pierwszeństwa. Jeśli masz wątpliwości: jechać czy nie jechać, zdążę czy nie zdążę – nigdy nie jedź i lepiej jeszcze raz upewnij się co do bezpieczeństwa.
Na skrzyżowaniach kierowanych niebezpieczne sytuacje powstają najczęściej z powodu nieprzestrzegania przepisów ruchu drogowego.
Zabrania się wjazdu na skrzyżowanie, jeżeli znajdują się na nim pojazdy lub piesi. W takim przypadku, nawet przy zielonym sygnale świetlnym, nie wolno wjeżdżać na skrzyżowanie.
Na bezpieczeństwo ruchu wpływa konstrukcja samochodu, wiek kierowcy, otoczenie, droga.
INNE WSKAZÓWKI DOTYCZĄCE BEZPIECZNEJ JAZDY
Pasy bezpieczeństwa często ratują życie kierowcy i pasażerom podczas wypadków samochodowych, gdy pojazdy zderzają się lub uderzają w przeszkodę. Po zapięciu pasów bezpieczeństwa prawdopodobieństwo odniesienia obrażeń lub śmierci jest kilkakrotnie mniejsze.
Pojazd jadący prosto zjeżdża z prostego kierunku z powodu nierówności drogi, elastyczności opon, luzów w układzie kierowniczym, poprzecznego nachylenia drogi lub bocznego wiatru.
Duża prędkość jest niebezpieczna. Wraz ze wzrostem prędkości zmniejsza się pole koncentracji uwagi kierowcy, skraca się czas na podejmowanie decyzji, wydłuża się droga hamowania samochodu, zmniejsza się przyczepność kół do nawierzchni drogi, zwiększa się współczynnik oporu toczenia. Samochód staje się trudniejszy do opanowania.
Im większa prędkość, tym poważniejsze są konsekwencje wypadków samochodowych. Zbyt mała prędkość jest również niebezpieczna, ponieważ inne pojazdy muszą wyprzedzać wolniej jadący pojazd.
Bezpieczna odległość. Bezpieczna odległość między pojazdami zależy od prędkości, nawierzchni drogi, reakcji kierowcy, stanu technicznego pojazdu.
Jadąc z prędkością 100 km/h, samochód pokonuje około 27 metrów na sekundę. Gdy prędkość wzrośnie dwukrotnie, droga hamowania wydłuża się czterokrotnie, tzn. droga hamowania jest proporcjonalna do kwadratu prędkości, dlatego zaleca się, aby minimalna odległość między samochodami nie była mniejsza niż połowa wartości prędkości jazdy w metrach. Tzn., jeśli prędkość jazdy wynosi 60 km/h – 30 m, jeśli 100 km/h – 50 m itd.
Jeśli podjedziesz zbyt blisko, nie będziesz widział, co dzieje się z przodu.
Mijanie. Mijanie się pojazdów jadących z naprzeciwka jest niebezpieczne na ostrych zwężeniach drogi, na mostach, w tunelach, na zakrętach o małym promieniu, na odcinkach o śliskiej nawierzchni, w miejscach, gdzie mogą poruszać się piesi itp.
Wyprzedzanie. Wyprzedzanie to przejeżdżanie obok jednego lub kilku pojazdów z wjazdem na pas ruchu przeznaczony dla ruchu w przeciwnym kierunku. Jest to jeden z najniebezpieczniejszych manewrów na drodze.
Ustawa o bezpieczeństwie ruchu drogowego (SEAKĮ)
Kursy i lekcje teorii jazdy: ketkursai.lt
Nowe przepisy ruchu drogowego: ketonline.lt